16. Tìm cách để thêm chiều sâu
Có lẽ bạn đã biết rằng mọi chiều sâu trong phim về cơ bản đều là ảo ảnh. Bạn đang đánh lừa thị giác khiến người xem tin rằng một bức ảnh phẳng có chiều thứ ba, trong khi thực tế nó không hề có.
Vậy thực sự bạn sử dụng điều đó như thế nào trong câu chuyện?
Có nhiều cách để tăng thêm chiều sâu và việc vượt ra ngoài một thủ thuật là điều cần thiết nếu bạn muốn tiến tới cấp độ kỹ thuật quay phim tiếp theo.
17. Không bao giờ nói “hậu kì sau”
Vâng, bạn có thể nói vậy. Đôi khi nó đúng, chỉ cần cố gắng đừng phụ thuộc vào nó.
Kỹ thuật quay phim tốt nhất thường đến từ địa điểm và ánh sáng chứ không phải từ DaVinci Resolve. Thêm vào đó, bất cứ điều gì bạn không thể ghi lại một cách tự nhiên trên phim trường đều có thể tốn nhiều thời gian và tiền bạc hơn để tái tạo trong quá trình hậu kỳ.
Cách tốt nhất để đảm bảo có được diện mạo đẹp nhất ngay từ lần đầu tiên là gì? Hãy dành THỜI GIAN để tạo ra nó thật chi tiết nhất có thể.
Điều đó có nghĩa là bạn phải lên kế hoạch cẩn thận và follow thật kĩ kế hoạch trên phim trường. Việc tạo một danh sách cảnh quay(storyboard) hiệu quả sẽ giúp bạn có thời gian nghiên cứu và tìm ra góc quay hoàn hảo.
Hãy nhớ rằng bạn được thuê vì chuyên môn của bạn và việc sửa lỗi hậu kỳ thường đắt đỏ hơn nhiều so với việc fix nó trên set.
18. Thuê đúng đội ngũ
Khi mới bắt đầu, chúng ta tất nhiên là người chưa có nhiều kinh nghiệm. Trái lại, người có nhiều kinh nghiệm nhất có thể đang làm việc vộng tác với bạn, với nhiều năm kinh nghiệm và kỹ thuật làm phim.
Đặc biệt, người phụ trách ánh sáng(gaffer) và key master đều là những cá nhân sáng tạo được đào tạo bài bản.Hãy kết hợp với họ để giải quyết vấn đề. Bạn không cần phải tự mình tìm ra mọi thứ. H
19. Dẫn dắt team của bạn
Trên set làm phim, điều quan trọng nhất thực ra không phải là kỹ thuật điện ảnh mà là kỹ năng giao tiếp. Các team tôn trọng những leader đưa ra quyết định rõ ràng và nhanh chóng.
Hãy lưu ý đến khối lượng công việc bạn đang tạo ra cho họ. Họ có thể vui vẻ làm việc nhưng sẽ không vui nếu họ thấy mình bị yêu cầu tháo đèn ra rồi lại phải lắp lại ngay sau đó 15 phút.
Vì vậy, hãy rõ ràng và tôn trọng. Hãy nhận lỗi khi mắc lỗi. Hãy là một nhà lãnh đạo có trách nhiệm. Sử dụng và quản lý nhóm của bạn đều là những kỹ thuật quay phim tốt.
20. Chuẩn bị làm tất cả
Có lẽ bạn đã rời trường điện ảnh với những ý niệm nhất định về vai trò của một nhà quay phim trên phim trường.
Trên thực tế. mọi chuyện sẽ không luôn như thế.
Trong một số công việc, bạn sẽ phải đảm nhiệm vai trò gaffer, kĩ thuật điện, 1st ac và… nhiều khi camera operation(Cam-op) luôn. Danh sách này có thể còn dài nữa.
Về nguyên tác, khi on set, bạn phải có hiểu biết cơ bản về mọi vai trò trong phim trường, để từ đó hiểu và tôn trọng quá trình làm việc của mọi người.
Vì vậy hãy tìm hiểu toàn bộ quá trình, và hãy sẵn sàng đảm nhiệm nếu có vấn đề gì đó xảy ra với các thành viên trong đoàn gặp sự cố. Khách hàng có thể ko quan tâm hoặc bạn sẽ phải trả tiền để sản xuất lại 1 set quay đó vào 1 ngày khác.
21. Máy quay của bạn > thiết bị máy ảnh của bạn
Đồ đạc hỏng hóc, thiết bị trở nên lỗi thời và việc chi một vài trăm triệu cho thiết bị máy ảnh đắt tiền sẽ không giúp ích được mấy trong vai trò là một người quay phim.
Bạn là một nhà quay phim, không phải là rental house. Những nhà quay phim giỏi nhất có thể tạo ra những thước phim đẹp nhất từ bất kỳ máy quay nào họ có.
Nhiệm vụ của bạn là biết cách đánh giá những hạn chế và ưu điểm của thiết bị, vận dụng các kỹ thuật quay chụp phim và chụp được bức ảnh đẹp nhất trong những điều kiện đó.
Thiết bị rồi sẽ đến rồi đi. Chuyên môn và kỹ năng của bạn trên phim trường sẽ ngày càng tốt hơn theo thời gian.
22. Đừng vay nợ để mua gears
Đi vay nợ không bao giờ là điều lý tưởng. Khi nói đến thiết bị máy ảnh, người ta có xu hướng muốn sở hữu tất cả những món đồ máy móc thiết bị. Thực tế là nó có thể nó sẽ giúp ích một chút nhưng không đáng để phải gánh thêm nợ nần, và thường khoản này thì không nhỏ nếu là thiết bị quay phim.
Nếu bạn muốn đầu tư vào một chiếc máy ảnh và nghĩ rằng bạn có thể thu hồi vốn sau một hoặc hai lần thực hiện, thì hãy cân nhắc vì ngoài chi phí mua, để vận hành 1 chiếc máy quay cần x2-3 lần số tiền mua máy cho các đồ đạc hỗ trợ.
Hãy đầu tư cẩn thận và nhớ rằng chất lượng công việc và cách làm việc của bạn sẽ quyết định nhiều hơn số lượng thiết bị bạn sở hữu.
Và có một sự thật
Khi Nhà sản xuất(producer) biết bạn sở hữu một số thiết bị tốt, họ có thể thuê bạn với hy vọng bạn sẽ nhận được chúng miễn phí, hoặc ít nhất là được giảm giá mạnh.
23. Hiểu về công nghệ máy bay không người lái hiện đại
Công nghệ luôn phát triển như thường lệ.
Drone đang ngày càng rẻ hơn và những cảnh quay từ trên cao vốn chỉ có ở các hãng phim lớn giờ đây đã có thể thực hiện được với chi phí khá thấp. Nhưng dù drone có tốt đến đâu thì chúng vẫn có những hạn chế.
Hiện nay. hhiều khu vực đã tiến hành cấm bay hoặc hạn chế bay (khu dân cư đông đúc, trung tâm thành phố, sân bay, khu quân sự, di tích). Ảnh hưởng từ thời tiết như gió mạnh, mưa, sương mù, ánh sáng gắt giữa trưa… đều làm hình ảnh kém ổn định hoặc khó dùng.
Bên cạnh đó, drone mạnh về establishing shot (toàn cảnh), nhưng yếu về cảm xúc gần. Hơn nữa, góc quay drone khó kiểm soát nhịp kể chuyện nếu lạm dụng: dễ bị “khoe cảnh” hơn là phục vụ câu chuyện.
24. Biết khi nào nên kết thúc phim của bạn
Hãy nhớ rằng con người có khả năng tập trung chú ý trong thời gian ngắn.
Khả năng tập trung rất ngắn. Đặc biệt trong thời đại ngày nay. Hầu hết khán giá sẽ quyết định tắt video clip trong 30 giây đầu tiên vì thời gian của họ là hữu hạn.
Hãy sử dụng kiến thức của bạn như một công cụ để tạo ra một đoạn phim hay hơn. Hãy thu hút họ bằng những thứ tốt nhất của bạn trước. Vì vậy, ngay cả khi bạn là một trong những nhà quay phim giỏi nhất thế giới, video của bạn cũng thường chỉ được xem tối đa tầm 2:30.
Cũng đừng nhồi thêm chất lượng cho máy quay. Quay ngắn hơn và chất lượng cao hơn sẽ tốt hơn là quay nhiều hơn, một số trong đó không phải là tốt nhất.
25. Đừng tranh cãi ở nơi công cộng
Cố gắng đừng tranh cãi. Bất đồng quan điểm luôn xảy ra. Điều đầu tiên bạn nên thử làm là xem xét xem người kia có đúng không. Sau khi bạn đã làm điều đó và vẫn còn một ‘sự hiểu lầm’ cơ bản…
Hãy có một cuộc trò chuyện riêng. Hãy dành chút thời gian để bình tĩnh lại và thảo luận riêng tư.
Sau đó hãy nói chuyện.
Bởi vì chẳng ai trông đẹp đẽ khi chỉ trích người khác ở nơi công cộng cả. Kể cả khi bạn đúng. Việc nói “Tôi có thể nói chuyện riêng với anh một lát không” sẽ thực sự ghi điểm trong mắt người đối diện.
Vì vậy, hãy tìm thời gian và địa điểm yên tĩnh, khéo léo để bắt đầu cuộc nói chuyện này. Điều này đặc biệt đúng nếu đó là cam-op, DOP với đạo diễn.
Các DOP, Director có thể trở nên phòng thủ nếu bị chất vấn trước mặt mọi người, vì họ trông như thể mình không phải là người nắm quyền. Việc thảo luận riêng tư sẽ loại bỏ nỗi sợ xấu hổ đó.
Hãy bỏ lại cái tôi của bạn bên ngoài set. Đồng thời, hãy nhận ra rằng không phải ai cũng sẽ làm như vậy. Vì vậy, hãy cẩn thận với cái tôi.
Chúng rất DỄ VỠ.
Một đoàn làm phim trên phim trường cũng giống như một đội quân ra trận. Hãy nhớ kẻ thù là ai. Không phải những người đàn ông và phụ nữ đang ở trong chiến hào cùng bạn.
Giữ vững tinh thần, đấu tranh vì những điều chung. Hãy giải quyết bất đồng như thể bạn muốn có cùng kết quả. Cùng nhau tìm ra hướng đi đúng đắn.
Cách tiếp cận này sẽ giúp bộ máy của bạn hoạt động tốt. Nó sẽ giúp bạn tiếp tục làm việc. Nó sẽ giúp bạn giữ được sự tỉnh táo.
26. Phát triển
Việc xây dựng và tuân thủ một quy trình làm việc (workflow) là một kỹ thuật quay phim giúp mang lại tính nhất quán và khả năng dự đoán được mọi việc trên phim trường.
Một quy trình rõ ràng sẽ cải thiện khả năng giao tiếp, hiệu quả công việc và nhịp điệu sản xuất chung. Như nhà quay phim Art Adams đã đúc kết: ‘Dàn cảnh (Block). Đặt đèn (Light). Tập dượt (Rehearse). Tinh chỉnh (Tweak). Quay (Shoot). Lặp lại (Repeat). Cho. Từng. Cảnh. Quay. Một.’
Nó thực sự quan trọng. Nếu bạn không thể đánh sáng cho diễn viên, hãy sử dụng người đóng thế (stand-ins). Hãy đảm bảo rằng họ có ít nhất cùng chiều cao và tông màu da tương đương. Mọi kỹ thuật điện ảnh trên thế giới đều không thể đánh sáng cho một người không có mặt ở đó.
Một phần quan trọng của việc này là phải thông báo trước sự cần thiết này với đạo diễn, trợ lý đạo diễn số 1 (1st AD) và các diễn viên. Mọi người đều muốn hợp tác với bạn, nhưng không ai thích bị rơi vào thế bị động (bất ngờ).
Nếu bạn duy trì một quy trình làm việc nhất quán, bạn sẽ trở nên dễ đoán hơn. Đội ngũ của bạn sẽ biết khi nào cần bắt đầu làm việc gì. Đột nhiên, guồng quay sản xuất bắt đầu vận hành trơn tru. Đây là một tín hiệu rất tố
27. Kiểm tra và kiểm tra lại bảng gọi
Việc kiểm tra và rà soát kỹ lưỡng Call sheet là một khâu quan trọng trong điện ảnh nhằm đảm bảo kế hoạch chính xác và thực thi đúng giờ.
Nó giúp các nhà quay phim dự tính trước lịch trình, địa điểm và các vấn đề hậu cần có ảnh hưởng trực tiếp đến việc đánh sáng, dàn dựng và quy trình làm việc. Hãy kiểm tra lệnh sản xuất không chỉ một, mà là ba lần.
Tại sao nó quan trọng ? Bởi vì nếu không, bạn có thể đến muộn. Hoặc đến sai địa điểm. Bạn có thể tốt nghiệp trường điện ảnh mà chưa bao giờ nhìn thấy một Call sản xuất chuyên nghiệp thực thụ nào. Liệu việc này có thực sự nằm trong nhóm các kỹ thuật quay phim không? Có thể có, cũng có thể không. Nhưng dù thế nào, hãy cứ thực hiện nó.
Họ sẽ đưa vào những chi tiết quan trọng về buổi quay ngày hôm sau. Nhiều chi tiết trong số đó sẽ cần sự tham vấn của bạn. Một số khác chỉ đơn giản là những thông tin cần nắm được.
Ví dụ: Bạn sẽ có bao nhiêu thời gian từ lúc toàn bộ ê-kíp tập trung (crew call) cho đến cảnh quay đầu tiên? Bạn có bao nhiêu thời gian để chuyển cảnh? Diễn viên sẽ đến lúc mấy giờ? Khi nào họ trang điểm xong? Tất cả những điều này ảnh hưởng thế nào đến kế hoạch của bạn?
Một số thuật ngữ cần lưu ý:
- Call sheet (Lệnh sản xuất): Một văn bản quan trọng hàng ngày liệt kê lịch trình, địa điểm, nhân sự và các yêu cầu cụ thể cho một ngày quay phim.
- Crew call: Giờ tập trung của toàn bộ đội ngũ kỹ thuật.
- Talent: Thuật ngữ trong ngành dùng để chỉ diễn viên hoặc những người xuất hiện trước ống kính.
28. Thực hiện kiểm tra camera
Thực hiện kiểm tra máy quay (camera tests) là một kỹ thuật điện ảnh giúp tiết lộ cách máy quay phản ứng với ánh sáng, màu sắc và mức độ phơi sáng trước khi bắt đầu quay chính thức.
Việc kiểm tra cho phép các nhà quay phim tự tin lập kế hoạch đánh sáng và chiến lược quay, thay vì phải loay hoay tìm ra các giới hạn của thiết bị ngay trên phim trường. Hãy học cách thực hiện các bài kiểm tra máy quay truyền thống với bảng đo độ xám (chip chart), bảng màu (color chart) và người mẫu thật, sau đó hãy thực hành ngay khi bạn có máy quay trong tay.
Thông qua việc kiểm tra đúng cách, bạn có thể thấy chính xác máy quay phản ứng như thế nào và xác định được nhiều chiến lược ánh sáng cũng như cách quay từ trước. Điều này hoàn toàn trái ngược với việc lên phim trường, nơi có hàng chục người đang chờ đợi chỉ để bạn làm quen với máy.
Bạn có thể đã được học điều này ở trường điện ảnh. Nhưng chúng tôi đưa nó vào đây vì không muốn bất kỳ ai coi nhẹ nó. Đôi khi, một vài nguyên tắc cơ bản thường bị bỏ quên, và đây là điều mà bạn tuyệt đối không nên để xảy ra.
Để đạt được chất lượng hình ảnh tốt nhất, hãy đảm bảo kiểm tra:
- Các thiết lập máy quay khác nhau: (ISO, khẩu độ làm việc – working stop, các bảng tra màu – LUTs, không gian màu, v.v.)
- Các loại kính lọc (Filters)
- Các lựa chọn ánh sáng: (Nhiệt độ màu, tấm tản sáng – diffusion, hướng sáng, độ sáng)
29. Chọn khẩu độ phù hợp
Chọn một khẩu độ làm việc là một kỹ thuật điện ảnh giúp duy trì tính nhất quán về mặt thị giác và hiệu suất tối ưu của ống kính.
Bằng cách bám sát một khẩu độ (aperture) nhất định, nhà quay phim có thể kiểm soát được độ sâu trường ảnh (depth of field), độ sắc nét và mức độ phơi sáng giữa các cảnh quay. Việc thay đổi khẩu độ liên tục giữa các khung hình sẽ dẫn đến sự thiếu nhất quán về độ sâu trường ảnh, vì độ sắc nét của ống kính sẽ thay đổi ở các mức khẩu độ khác nhau.
Đa số các ống kính đạt độ sắc nét cao nhất khi đóng lại khoảng 2 đến 2,5 nấc (stops) so với khẩu độ mở lớn nhất. Với mỗi cảnh, bạn nên chọn một mức phơi sáng duy nhất và giữ nguyên nó cho mọi góc quay. Trong một số trường hợp, bạn có thể giữ một mức khẩu độ duy nhất cho cả một phân đoạn hoặc thậm chí là cả bộ phim.
Hãy hiểu rõ những sự đánh đổi khi bạn chọn khẩu độ. Quay ở khẩu độ mở lớn nhất (wide open) hầu như luôn đồng nghĩa với việc độ sắc nét sẽ giảm đi ngay cả khi hình ảnh đã đúng nét.
30. Chấp nhận rủi ro
Chấp nhận rủi ro sáng tạo là một kỹ thuật điện ảnh giúp đẩy việc kể chuyện bằng hình ảnh vượt ra ngoài những lựa chọn an toàn hoặc thông thường.
Khi rủi ro được tính toán và thực hiện có ý đồ, chúng có thể tạo nên những thước phim khác biệt và đáng nhớ hơn. Hãy tự thúc đẩy bản thân về mặt sáng tạo. Chúng tôi đã đề cập đôi chút về điều này trong các kỹ thuật khác, nhưng nhấn mạnh thêm cũng không thừa.
Ý tưởng cốt lõi ở đây là để khẳng định rằng việc mạo hiểm có thể mang lại thành quả xứng đáng, miễn là đó là những mạo hiểm đã được tính toán và bạn đã trao đổi với cộng sự. Đừng ngần ngại phá vỡ một vài quy tắc mà những người thầy đã nhồi nhét vào đầu bạn. Quy tắc sinh ra là để bị phá vỡ.
Thêm vào đó… việc chơi quá an toàn sẽ dẫn đến thói quen quay những thước phim trung bình và tầm thường. Những khung hình đẹp nhất của bạn có thể xuất hiện khi bạn tư duy đột phá (think out of the box). Tất nhiên, hãy chọn đúng thời điểm. Nếu lúc nào bạn cũng trở nên quá ‘điên rồ’, bạn có thể gặp rắc rối trong việc duy trì công việc của mình đấy.
Credit
—
Dịch từ StudioBinder
