ISO, Khẩu độ & Shutter speed – Hiểu về Triangle Exposure

Nhiếp ảnh nói chung vẫn là kết quả của sự đo sáng (exposure), kết quả này được quyết định dựa trên 3 yếu tố căn bản là ISO, Khẩu độ, và Tốc độ. Tất cả các tuỳ chỉnh của chúng ta như bù trù sáng, đo sáng….cũng chỉ là để quyết định xem Tôi sẽ chụp ảnh này ở Khẩu, Tốc, ISO là bao nhiêu. Một tổ hợp của 03 thông số này được gọi là 01 exposure, 03 thông số này được gọi là Triangle Exposure:

– ISO: Mức độ nhạy của sensor với ánh sáng. ISO càng cao thì sensor càng “bắt” được nhiều as trong cùng 1 khoảng thời gian, ảnh càng sáng, ảnh càng có nhiều noise(chất lượng ảnh giảm)

– Aperture: Mức độ mở của khẩu độ ống kính. Càng mở lớn thì ánh sáng vào sensor càng nhiều, ảnh càng sáng, xoá phông(background) càng mạnh.

– Shutter speed: Thời gian mở cửa trập máy ảnh. Thời gian mở càng dài, ánh sáng vào càng nhiều, ảnh càng sáng, dễ bị ảnh hưởng bơi rung tay khi chụp.

Như vậy, khi ta thay đổi 1 trong 3 yếu tố này thì các yếu tố khác cũng cần phải thay đổi theo để vẫn giữ nguyên được exposure của bức ảnh tỉ dụ như tăng ISO gấp đôi và giữ nguyên Aperture thì Shutter Speed sẽ giảm đi 1 nửa.

Trong cuốn sách khá nổi tiếng Understanding Exposure của Bryan Peterson, ông có bàn về một thuật ngữ Triangle Exposure, đây là một minh họa cô đọng và xúc tích nhất về 3 thành phần cơ bản cấu thành 1 exposure hoàn hảo cho một bức ảnh.

Ở hình này, chúng ta có thể thấy được rõ nét sự tương tác qua lại giữa 3 thành phần.

Giả sử: chúng ta đang có được 1 bộ 3 thông số vừa đẹp (correct exposure) cho một bức ảnh.

– VD1: Xanh lá cây: Nếu chúng ta giữ nguyên khẩu độ và thay đổi ISO giảm từ 1 tới 2 thì Shutter Speed cũng thay đổi từ nhanh tới chậm tương ứng và ngược lại.

– VD2: Đỏ Nếu chúng ta giữ nguyên ISO và thay đổi khẩu độ từ 1 sang 2 (mở to ra) thì Shutter Speed sẽ tăng lên tương ứng và ngược lại.

Như vậy, Triangle Exposure cho chúng ta một sự ước lượng tương đối về tương tác giữa 3 thành phần chính tạo nên một exposure đẹp. Tuỳ vào mục đích chúng ta sử dụng mà chúng ta sẽ ưu tiên thông số nào, VD:

• Nếu chúng ta đang chụp ảnh sự kiện, điều quan trọng là tốc độ chụp phải nhanh để bắt được khoảnh khắc. Lúc này, khẩu độ sẽ cần mở rộng để lấy được nhiều sáng(nhưng cẩn thận kẻo bị xoá phông quá mạnh) và ISO cần đẩy lên cao.
• Nếu chúng ta đang chụp trong studio, lúc này lượng ánh sáng chúng ta có thể kiểm soát được, lúc này ISO cần đẩy xuống thấp nhất(native ISO) để ảnh không bị noise và khép khẩu sâu phù hợp để tránh hậu cảnh bị xoá quá nhiều.

Những ai mới làm quen với máy ảnh thì mình recommend là nên để máy ở mode Manual và tập thay đổi các thông số trên rồi tự so sánh thì sẽ tự hiểu ra được. Hiểu về Triangle Exposure là điều đầu tiên cần biết và bắt buộc với mọi người chụp ảnh.

– Bản quyền thuộc về @Học viện nhiếp ảnh Quảng Cáo Chimkudo

@Mọi trích dẫn đều phải kèm link gốc tới bài viết