Trước tiên, hiểu một cách đơn giản, ống kính nhanh là những ống kính có độ mở khẩu lớn, cho phép nhiều ánh sáng đi vào cảm biến, mang lại độ sâu trường ảnh nông. Trong thế giới hiện đại ngày nay, người ta còn sản xuất được ống kính siêu nhanh, cho độ mở khẩu còn lớn hơn cả ống kính nhanh.
Đến đây, hẳn là nhiều người sẽ nghĩ ngay tất nhiên là cần ống kính nhanh rồi. Nhiều nhiếp ảnh gia muốn chúng, nhưng sự thật là chúng ta không cần đến ống kính nhanh. Có một sự khác biệt lớn giữa nhu cầu và mong muốn của con người. Hãy cùng xem các ống kính nhanh đã biến đổi từ một vật dụng cần thiết sang một món đồ xa xỉ như thế nào trong những năm gần đây.
Con người từng cần đến ống kính nhanh
Cách đây không lâu, film chụp là định dạng duy nhất đối với các nhiếp ảnh gia. Trong giai đoạn đầu của film chụp, không có nhiều lựa chọn về film speed (một phép đo độ nhạy của film ảnh đối với ánh sáng, là tiền đề của ISO sau này). Vì vậy, phóng viên ảnh cần trang bị ống kính nhanh trong trường hợp được cử đi chụp ở những địa điểm tối để có thể lấy được nhiều ánh sáng nhất có thể. Nếu không có ống kính nhanh, chụp bằng film rất bất lợi.
Vậy là ống kính nhanh đã phục vụ được cho một mục đích. Chúng vô cùng cần thiết khi chụp trong tình huống thiếu sáng.
Vào đầu thế kỷ 20, ống kính nhanh chỉ đơn giản đã giúp các nhiếp ảnh gia khắc phục những hạn chế của film chụp, chứ không được sử dụng để tạo ra những bức ảnh quá đặc biệt hay khiến các foto bất ngờ với DOF cực nông. Chúng chỉ có một nhiệm vụ và đã làm nó rất tốt.
Với những tiến bộ trong thế kỷ 20 và 21, vai trò của ống kính mở khẩu lớn bắt đầu thay đổi vì film chụp đã có ISO cao hơn, cũng như sự xuất hiện của đèn flash. Và giờ đây, các ống kính nhanh lại một lần nữa được tái hình dung trong thời đại kỹ thuật số.
Ống kính nhanh là biểu tượng địa vị
Tôi không hề phản đối ống kính siêu nhanh, nên đừng coi đây là một bài viết đánh giá. Tôi khi rằng khi được sử dụng bởi đúng người, trong hoàn cảnh phù hợp, các ống kính khẩu độ cực lớn này có thể được sử dụng để tạo ra những bức ảnh đẹp, đặc biệt là ảnh chân dung.
Vấn đề bây giờ là những “máy ảnh gia” sẽ nói với bạn rằng, chụp với lens f/0.95, f/1.0, f/1.2 hay f/1.4 mới là dân chuyên nghiệp. Vì vậy, mọi người đi mua những ống kính này để có cảm giác là sở hữu chúng, chứ không phải vì họ cần chúng. Tôi thấy rất nhiều nhiếp ảnh gia hay đi loanh quanh với những ống kính nhanh, chụp mọi thứ với khẩu độ mở lớn mà thực ra không cần thiết, đôi khi còn xóa luôn cả hậu cảnh.
Hiện nay, các máy ảnh hiện đại với tính năng ổn định hình ảnh trong body (in-body image stabilization – IBIS) và các cảm biến tiên tiến đã hỗ trợ nhiếp ảnh gia rất nhiều khi chụp trong điều kiện thiếu sáng. Trên thị trường bây giờ hầu như các cảm biến vẫn cho ra hình ảnh đẹp khi chụp ở ISO 6400. Ngay cả cảm biến APS-C hoặc Micro Four Thirds (M4/3) cũng đem lại chất lượng ảnh tốt.
Tôi đã chụp thử Nikon Z 50 và Pentax K-3 III, chúng cho ra ảnh đẹp ở ISO 12.800. Vậy nên có thể nói rằng nhu cầu ban đầu về ống kính nhanh đã không còn nữa.
Tất cả là về bokeh
Ngày nay, ống kính nhanh chủ yếu được sử dụng để tạo ra bokeh tròn trịa. Trong vài năm gần đây, nhiều bức ảnh chân dung được đăng lên mạng xã hội chỉ lấy nét vào một con mắt, còn lại thì mờ mịt. Tôi thấy hơi kỳ lạ vì tôi thích chụp chân dung từ f/2.8-3.5 trở đi, để ít nhất là lấy nét vào cả 2 mắt.
Vì vậy, có thể nói rằng cần ống kính nhanh để tạo ra những bức ảnh theo phong cách đặc biệt nào đó. Còn không thì mọi ống kính đều có thể tạo ra bokeh ở một mức độ nhất định, nếu bạn biết cách cân đối khoảng cách giữa ống kính – chủ thể – hậu cảnh.
Một lần nữa, ống kính nhanh không thực sự cần thiết, tuy nhiên chắc chắn nhiều người sẽ muốn có chúng.
Creative license
Đã qua lâu rồi cái thời cần ống kính nhanh để có được những bức ảnh “chấp nhận được”. Giờ đây, như đã nói phía trên, chúng ta chỉ muốn chúng tạo ra hiệu ứng hình ảnh mà chỉ những người làm sáng tạo mới có được. Thế nhưng tôi chưa từng gặp khách hàng nào đòi hỏi quá nhiều về hiệu ứng bokeh.
Ống kính nhanh không còn là một thiết bị nhất thiết phải có, mà chúng trở thành một công cụ hỗ trợ cho sự sáng tạo. Sáng tạo là tốt, miễn là bạn không rơi vào cái bẫy phải bán một thứ gì đó đi để mua ống kính nhanh. Có nhiều lựa chọn thay thế rẻ hơn nhưng vẫn giúp bạn sáng tạo không kém.
Ống kính nhanh là chiêu trò marketing
Đối với tôi, các ống kính nhanh hiện đại chẳng khác gì một cách để marketing. “Với ống kính f/1.0 mới của chúng tôi, đảm bảo bạn sẽ có bức ảnh cực kỳ sắc nét. Bạn cần thiết bị này!”. Nghe đã thấy là một cách để marketing rồi.
Cá nhân tôi, tôi thà chi hàng ngàn đô-la cho nhiều ống kính rẻ còn hơn là một ống kính chỉ dành cho giới pro. Tôi tin tưởng vào khả năng của mình và chất lượng của những chiếc máy ảnh bây giờ, không quá cần thiết phải có ống kính siêu nhanh. Đặc biệt với những ai đi làm nghề chụp ảnh sản phẩm hoặc chụp ảnh đồ ăn, có bao giờ bạn sẽ chụp ở độ mở lớn nhất của lens, có bao giờ bạn sẽ cần những lens siêu nhanh ?
Credit
—
Translated from website: photofocus.com
Bản quyền bài dịch thuộc về Học viện nhiếp ảnh Quảng cáo Chimkudo.
Không được trích dẫn toàn bộ hay một phần khi chưa có sự đồng ý.
